و او آن شكل را ياد مىگرفت و تخيل مىنمود تا مقصود حاصل مىشد . و همچنين اعمال نجومى را ياد گرفت تا استخراج طوالع و تقاويم كواكب نمود ، و تقاويم خود را به ارباب دولت آن زمان بر سبيل هديه مىفرستاد ، و اين از عجايب بود ، و كسى كه نديده بود او را قبول نمىنمود خبر او را . 104 - ابو ريحان محمد بن احمد بيرونى [ 362 - 440 ه ] 104 ، 1 - بيرون بلده‌ايست در سند [ ؟ ] و اين ابو ريحان از بزرگان مهندسين بود ، و به جهت تحصيل علم چهل سال در بلاد هند سير [ 109 - ب ] و مسافرت نموده بود ، و كتاب بسيار تصنيف كرده ، و او را با شيخ ابو على مناظرات است ، اما غواصى در درياى علوم و به دست آوردن جواهر و لآلى آن از شان او نبود ؛ همه چيز همه كس را « 1 » ميسر است از براى چيزى كه مخلوق است از براى آن . 104 ، 2 - و تصانيف او زياده بر بار شتر بود و بيرون مولد و منشأ او بود ، و اين موضعى است نيكو كه در آن عجايب و غرايب بسيارست ، و اين عجب نيست كه در در صدف ساكن گردد . و از سخنان اوست : 104 ، 3 - سهولت چيزى و صعوبت آن كم است كه بر وجه اطلاق استعمال كنند ، بلكه نسبت مىدهند به آن شىء به حسب اختلاف احوال ، پس از جهتى سهل و آسان مىشود ، و از جهتى متعذر و دشوار مىگردد « 2 » . 104 ، 4 - و گفت : تكرار اخلاق علما و حكما زنده مىدارد سنت را ، و مىميراند بدعت را ، سنت‌هاى صالحهء نيكو علامات خير است و آنچه لايق هر روز است در آن روز حاضر است و از براى فردا آنچه « 3 » دروست

--> ( 1 ) - د : « همه كس را » ندارد . ( 2 ) - د : « مىگردد » ندارد . ( 3 ) - اساس : « را » ندارد .